ΑΝΔΡΕΙΚΕΛΑ ΣΤΗΝ ΕΞΟΥΣΙΑ

           Άρθρο του Ευάγγελου Ραφτόπουλου

           

            Περιποιεί τιμή σε κάθε λαό να κυβερνιέται από ηγέτες άξιους, δίκαιους, ικανούς, έντιμους, ηγέτες που επιλύουν προβλήματα, δημιουργούν τις προυποθέσεις ώστε οι πολίτες να διευκολύνονται στην καθημερινότητά τους, να αισθάνονται ασφάλεια, να μοιράζονται τον χρόνο τους στην εργασία και στην εξυπηρέτηση των αναγκών τους.

            Στη σύγχρονη πραγματικότητα είναι δύσκολο έως αδύνατο να μπορέσει κάποιος να επαινέσει ένα πολιτικό σύστημα και να επιβραβεύσει  τους εκπροσώπους του για την επιτυχημένη προσπάθεια και το θετικό αποτέλεσμα στην εξυπηρέτηση των αναγκών των πολιτών τους και την πραγματοποίηση των επιθυμιών τους.

            Η αποστασιοποίηση των πολιτικών από τα προβλήματα του λαού τους, η ικανοποίηση των ατέλειωτων φιλοδοξιών τους, η επαγγελματική τακτοποίηση συγγενών και φίλων, η συσσώρευση χρήματος δεν αφήνουν πολλά περιθώρια για να ασχοληθούν με θέματα όπως η ισονομία, η ισοπολιτεία, η ίση πρόσβαση των πολιτών σε ευκαιρίες, η δίκαιη κατανομή του πλούτου.

            Από το σημείο αυτό όμως μέχρι τη σημερινή Ελληνική πραγματικότητα η διαφορά είναι χαώδης, η απόσταση, ποσοτική και ποιοτική, μεταξύ εξουσιαστών και εξουσιαζομένων τεράστια, οι ελπίδες των τελευταίων ανύπαρκτες, η μοναδική τους ζωή προβληματική, η απογοήτευσή τους μέγιστη, η οργή τους θυελλώδης.

            Ποτέ ίσως η Κυβέρνηση δεν έσκυβε στα προβλήματα του λαού, με εξαίρεση ίσως την προεκλογική  περίοδο, ποτέ οι εξουσιαστές δεν διοικούσαν, ποτέ δεν είχαν συναίσθηση των ευθυνών και των υποχρεώσεών τους, ποτέ δεν αντιλαμβάνονταν τις συνέπειες των αποφάσεών τους, ποτέ δεν ήταν ικανοί να έρθουν αντιμέτωποι με τον λαό.

            Όμως η σημερινή κατάσταση έχει προ πολλού ξεφύγει από τη νομιμότητα, κόμματα της εξουσίας σφιχταγκαλιάζονται μπροστά στον επικείμενο κίνδυνο της απώλειάς της, ακροδεξιοί απειλούν, σκοτώνουν, φυλακίζονται, ποτάμια ρέουν επικίνδυνα, ελιές φυτεύονται σε άγονα εδάφη, ξεχασμένοι πολιτικοί εξέρχονται από την σπηλιά τους και δραστηριοποιούνται.

            Η φρίκη πηγάζει από τις προσωπικότητες των πολιτικών ηγετών, που θέλουν να εξαφανίσουν τον λαό τους, να τον κατατροπώσουν, να τον συν θλίψουν.

            Και οι κυβερνητικοί βουλευτές, άοσμα και άχρωμα ανθρωπάκια, υποταγμένες καρικατούρες στα κελεύσματα των αρχηγών τους σαλεύουν δήθεν αντιστεκόμενα, μέχρι να σωριαστούν κάτω από την μπότα των δυνατών.

            Και ο λαός έχει μόνο μία υποχρέωση και ένα δικαίωμα

            Να εξαφανίσει τα ανδρείκελα, να τερματίσει την πολιτική τους αθλιότητα.-

Κρατικές προμήθειες και τα όρια της υποκρισίας!

του Δημήτρη Μάρδα

Καθηγητή Τμήματος Οικονομικών Επιστημών του ΑΠΘ

Στη «Σύνοδο Κορυφής της Λισαβόνας το 2000», οι ηγέτες της ΕΕ έθεσαν τα θεμέλια της ηλεκτρονικής Ευρωπής. Σύμφωνα με το μεγαλεπίβολο αυτό πρόργαμμα οι Δημόσιες υπηρεσίες των κρατών-μελών όφειλαν έως το 2008 να ηλεκτρονικοποιηθούν πλήρως. Η ημερομηνία αυτή μετατέθηκε στο απότερο μέλλον...

Αρχές του 2001, τέθηκαν τα θεμέλια ενός Ηλεκτρονικού Συστήματος προμηθειών του Δημοσίου στη Γενική Γραμματεία Εμπορίου (ΓΓΕ), του Υπουργείου Ανάπτυξης. Από εκεί και μετά αρχίζει ένας παράξενος γολγοθάς, που σε συνδυασμό με πρόσφατες εξελίξεις στο χώρο των κρατικών προμηθειών (βλ. Τσοχατζόπουλο, Κάντα κ.ά) θέτει εμμέσως το εξής ερώτημα: Μήπως κάποιοι από τους κυβερνώντες μας έχουν ξεπεράσει τα ανεκτά όρια της υποκρισίας;

Το ερώτημα ψάχνει απαντήσεις στα όσα έπονται. Αναλυτικότερα, ως προς το επίμαχο έργο των ηλεκτρονικών κρατικών προμηθειών, το 2001 συντάχθηκε ο προϋπολογισμός του προγράμματος και παρουσιάστηκε ως πρωτοπόρο τότε, σε σχετικό συνέδριο που οργάνωσε η Ευρωπαϊκη Επιτροπή στις Βρυξέλλες.

Προκηρύχθηκε η μελέτη του έργου (που θα κατέληγε στην ετοιμασία της διακήρυξης) και υπογράφηκαν τον Φεβρουάριο του 2002 τρεις πιλοτικές εφαρμογές, με σκοπό την καλύτερη γνώση ενός άγνωστου τότε συστήματος, κάτι που θα βοηθούσε στην χωρίς ελλλείψεις σύνταξη της διακήρυξης.

Το 2002 οι σχετικές υπηρεσίες της Κύπρου, κάλεσαν μέλη της ομάδας εργασίας της ΓΓΕ, έτσι ώστε να αντλήσουν γνώσεις απαραίτητες για το δικό τους σύστημα ηλεκτρονικών προμηθειών, που ήταν στα «σκαριά». Σήμερα η Κύπρος, όπως και η γειτονική μας Αλβανία, διαθέτουν σύστημα ηλεκτρονικών προμηθειών, σε πλήρη λειτουργία. Αντίθετα εμείς, κάναμε το εναρκτήριο λάκτισμα, του έργου αισίως πρόσφατα. Είχε ακουστεί ότι το έργο κόλλησε για τελευταία φορά, περιμένοντας για μήνες μια Κοινή Υπουργική Απόφαση!

Το 2002 ο… θεόπνευστος Υπουργός Ανάπτυξης ο κος Τσοχατζόπουλος καρατόμησε όλη την ομάδα εκείνη που θεμελίωσε το έργο, το οποίο κατά τους σχεδιασμούς της, θα μπορούσε να ολοκληρωθεί έως το 2005.

Από εκεί και πέρα αρχίζει για τους μη μυημένους στα άδυτα των κρατικων προμηθειών, ένας ανεξήγητος λαβύρινθος. Η επόμενη ηγεσία του Υπουργείου, επί της Ν.Δ. με υπουργό τον κο Παπαθεοδώρου εισήλθε σε μια διαδικασία αναθεωρήσεων των ήδη εγκεκριμένων προδιαγραφών του έργου(!!!), η οποία είχε ένα και μοναδικό αποτέλεσμα: Την καθυστέρηση έναρξης του έργου.

Η περίοδος λοιπόν 2002-2009 πέρασε με διαβουλεύσεις επί διαβουλεύσεων, ενώ όλες οι χώρες της ΕΕ έτρεχαν και έθεταν σε εφαρμογή το έργο.

Το 2010 αισίως βρέθηκε ο ανάδοχος του έργου. Νέες όμως επιπλοκές, νομικού περιεχομένου οδήγησαν στην μετάθεση της υπογραφής της σύμβασης κατά δυο χρόνια!

Παρόμοια προσπάθεια άρχισε και στο Υπουργείο Υγείας, το οποίο περπατά και αυτό με ρυθμό χελώνας στην ολοκλήρση ενός σύγχρονου συστήματος προμηθειών. Παράλληλα, διάφορες προτάσεις που γίνονται με σκοπό τον εκσυγχρονισμό των υπηρεσιών του και ειδικότερα των υπηρεσιών της Επιτροπής προμηθειών Υγείας (ΕΠΥ) απορρίπτονται. Από την άλλη όμως, δεν αναδεικνύονται αντιπροτάσεις που να βελτιώνουν θεαματικά τη λειτουργία ενός συστήματος, που ακόμη και σήμερα λανσάρει, μέσα από το Παρατηρητηριο Προμηθειών Υγείας, τιμές αγοράς προϊόντων έως 10 φορες ακριβότερες από εκείνες που ισχύουν στο χονδρεμπόριο.

Ερωτήματα: Χρειάστηκαν σχεδόν 11 χρόνια για να κάνουμε στο χώρο των ηλεκτρονικών προμηθειών αυτό που άλλοι το ολοκλήρωσαν σε 3-4. Γιατί;

Τρια χρόνια μετά από την έναρξη της λειτουργίας του Παρατηρητηρίου Τιμών της ΕΠΥ, τα νοσοκομεία εξακολουθούν να αγοράζουν πολλά υλικά, εκτός διαγωνισμών, πανάκριβα. Γιατί;

Υπάρχουν ολοκληρωμένες προτάσεις που θα βελτίωσαν τη λειτουργία του συτήματος των κρατικων προμηθειών του Υπουργειου Υγείας, που απορρίφθηκαν όμως χωρίς να υπάρχουν αντιπροτάσεις. Γιατί;

Είναι τυχαίο που είμαστε λοιπόν η 80η πιο διεφθαρμένη χώρα στον πλανήτη;

Έξοδος στις αγορές. Η… κορωνίδα του “success story”;

Του Δημήτρη Μάρδα

Καθηγητή, Τμήματος Οικονομικών Επιστημών του ΑΠΘ

Παρά τις επιφυλάξεις του οίκου αξιολόγησης Moody’s, δρομολογείται από ό,τι φαίνεται στις επόμενες ημέρες, η έκδοση πενταετούς ομολόγου με αναδόχους τις Duetsche Bank, JP Morgan, Bank of America, Goldman Sachs και βασικούς dealers 21 ελληνικών και ξένων τραπεζών. To Γερμανικό Υπουργείο Οικονομικών υποστηρίζει ότι η έξοδος της Ελλάδας στις αγορές είναι ένα βήμα επιτυχίας!.

Πολλοί θεωρούν ότι το μεγάλο στοίχημα της έκδοσης αυτής, δεν είναι τόσο το επιτόκιο της(!!!) αλλά η έκταση της υπερκάλυψής της από το επενδυτικό ενδιαφέρον. Με επιτόκιο όμως της τάξης του 5-6% είναι δυνατόν να μην υπήρχε επενδυτικό ενδιαφέρον, αφού οι αγορές κεφαλαίου αναζητούν να βρουν τις κάθε μορφής  επενδυτικές ευκαιρίες εντός Ευρωζώνης; 

Οι  εκδόσεις των ελληνικών ομολόγων θεωρούνται πράγματι ως οι τελευταίες ευκαιρίες για αγορές υψηλής απόδοσης στην Ευρωζώνη. Οπότε, όποιος προφθάσει, θα τις εκμεταλλευτεί. Από την άλλη όμως, θα επιβαρυνθεί η Ελλάδα με νέους δυσβάστακτους τόκους. Σε όλο αυτό το παίγνιο, συμμετέχει και μέρος του πολιτικού κόσμου της ΕΕ. Έτσι, αναμένεται την Παρασκευή η κα Μέρκελ στην Αθήνα, όπου πιθανότατα, πλην της στήριξης προς την κυβέρνηση, θα συζητηθεί και η επικείμενη αναδιάρθρωση του δημόσιου Ελληνικού χρέους.

Με τα 2-3 δισ. ευρώ που θα αντληθούν από την έκδοση ομολόγων των επόμενων ημερών, θα κλείσει το αναγκαίο ποσό που απαιτείται για το εναπομείναν χρηματοδοτικό κενό του 2014.

Αν και, όπως τονίζεται από όλους, οι αποδόσεις των ελληνικών ομολόγων θα είναι στο χαμηλότερο επίπεδο της τετραετίας, το ερώτημα που μένει αναπάντητο είναι το εξής: Αντέχει η Ελληνική οικονομία με τον περιορισμένο δυναμισμό της, επιτόκια δανεισμού της τάξης του 5-6%, που θεωρούνται λοιπόν τα χαμηλότερα της πρόσφατης περιόδου;

            Η Τουρκική οικονομία δανείζεται με επιτόκια 7-8%, αλλά έχει να προτάξει ένα ισχυρό βιομηχανικό ιστό και έντονα δυναμικές υπηρεσίες (βλ τουρισμός, ναυτιλία, κατασκευές), εξελίξεις λοιπόν, που συνδυάζονται με ένα ρυθμό ανάπτυξης άνω του 5% τα τελευταία χρόνια.

Η Ελληνική οικονομία με μηδενικό ουσιαστικά ρυθμό ανάπτυξης φέτος, με προοπτικές για πενιχρό τα επόμενα δυο έτη και με τόκους αποπληρωμής προηγούμενων χρεών ιδιαίτερα υψηλούς, μπορεί να αντέξει τέτοια υψηλά, για τις δικές της δυνατότητες, επιτόκια δανεισμού; Μάλλον όχι, οπότε ο φαύλος κύκλος της υπερχρέωσης συνεχίζεται ακάθεκτος.

Επίσης, με δημόσιο χρέος που μειώνεται με ρυθμούς χελώνας (360 δις ευρώ δημόσιο χρέος το 2014 έναντι των 361 δις ευρώ του 2013 πάρα την πώληση των «φιλέτων» της Ελληνικής οικονομίας), πλανάται πλάνη οικτρά όποιος πιστεύει ότι η εποπτεία της χώρας από τους δανειστές θα πάψει να υφίσταται με τη λήξη του Μνημονίου.

Οπότε, από τη μια πλευρά η τρόικα δεν πρόκειται να  φύγει –αυτό ερμηνεύεται πρόσθετα και από τα νομοθετήματα της ΕΕ που αναφέρονται στις «υπερβολικές μακροοικονομικές ανισορροπίες» των κρατών-μελών– ενώ από την άλλη θα δανειζόμαστε ακριβό χρήμα για να καλύψουμε τις τρύπες του κρατικού προϋπολογισμού!

Ως προς τις παθογένειες της Ελληνικής οικονομίας, αυτές καλά κρατούν. Πράγματι, ουδείς νοιάζεται για να απλουστεύσει τη γραφειοκρατία που επηρεάζει το  φιλικό επιχειρηματικό περιβάλλον, ουδείς βάζει το μαχαίρι στο κόκαλο της διαφθοράς, ουδείς αγγίζει το λαθρεμπόριο καυσίμων, ουδείς ενδιαφέρεται για τις ακριβές προμήθειες υγείας και για τόσα άλλα. Έτσι, παρά τα όσα έχουμε υποστεί, οι αντιστάσεις σε κάποιους χώρους δεν κάμπτονται με τη συγκατάθεση φυσικά της πολιτικής ηγεσίας.

Και όλο αυτό καλείται success story!

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟ = ΙΔΙΑ ΓΕΥΣΗ

Πάντοτε όλοι, λίγο-πολύ συγκρίναμε και καταλήγαμε σε κάποιες ομοιότητες ανάμεσα στην πολιτική και το ποδόσφαιρο στην χώρα μας, ομοιότητες όμως που τα τελευταία χρόνια είναι τόσο εμφανείς που προβληματιζόμαστε αν θα πρέπει αυτές οι δύο σημαντικές εκφάνσεις της δραστηριότητας των ανθρώπων να συνενωθούν, να αδελφοποιηθούν, να ανταλλάξουν οπαδούς, ηγέτες, ιδέες.

            Με ίδιες δομές και ιδεολογίες, εισβολή στοιχείων παρεμβατικών και στους δύο χώρους, με στρατούς ετοιμοπόλεμους, εχθρικές διαθέσεις, συνθήματα ακραία, πολιτική και ποδόσφαιρο πορεύονται προς την άβυσσο, διαμορφώνουν κοινωνικά ήθη, όντας πρωτοπόροι οι ίδιοι στην εξαθλίωση της χώρας, στην υποκουλτούρα του λαού, στην κακοποίηση των εννοιών της διαφορετικότητας, της ισότητας, της προσωπικότητας.

            Η έκφραση -είμαι Ολυμπιακός- όπως και -είμαι Νέα Δημοκρατία- είναι χαρακτηριστικές της ταύτισης του οπαδού με την πολιτική και ποδοσφαιρική ιδεολογία, με την δομή κομμάτων και ομάδων, με τις αποφάσεις των προέδρων τους, με την αντικατάσταση βουλευτών και ποδοσφαιριστών, με τον πλούτο τους.

            Πολλοί οπαδοί δεν αναγνωρίζουν δικαιώματα σε αντιπάλους, δεν αντιλαμβάνονται λάθη, παραπτώματα και εύνοιες των λατρεμένων κομμάτων και ομάδων τους, συμφωνούν με αδικήματα των προέδρων τους, κλείνουν δρόμους, προβαίνουν σε συλλαλητήρια, συναντώνται σε ραντεβού θανάτου με αντιπάλους, σκοτώνονται και τραυματίζονται.

            Η υπεροχή σε πλούτο και αριθμό οπαδών κομμάτων και ομάδων, προέδρων και ηγετών, καθορίζει τις τύχες της χώρας, των πολιτών, γεννά υπερδυνάμεις που καθορίζουν την αδιαφάνεια, την διαφθορά, εντάσσει και άλλους ματαιόδοξους, φανατικούς, καιροσκόπους νέους, που το καταφύγιο του κόμματος και της ομάδας εξασφαλίζει προστασία και σιγουριά.

            Η συναίσθηση της ενοχής πολλών επώνυμων στην χώρα, όχι όμως και έντιμων, τους αναγκάζει να ηγηθούν ομάδων, να εκτεθούν σαν υποψήφιοι στην ελληνική και ευρωπαϊκή πολιτική σκηνή, να δικαιούνται ασύλου, να ακολουθούνται από χιλιάδες οπαδούς που θα τους προστατεύουν.

            Τα τελευταία γεγονότα, πολιτικά και ποδοσφαιρικά, με προκαθορισμένες αποφάσεις για τους υπόδικους και τις ομάδες που θα υποβιβασθούν είναι ενδεικτικά της δύναμης των κυβερνήσεων και των ομάδων.

            Δύναμη που δεν φαίνεται να μειώνεται, αλλά αντίθετα να γιγαντώνεται.-

            

Η νέα φασιστική πρόκληση vs ενός φαύλου πολιτικού συστήματος!

Του Δημήτρη Μάρδα

Καθηγητή Τμήματος Οικονομιών Επιστημών του ΑΠΘ

Για τις κάθε μορφής υποκλοπές την ευθύνη φέρει η Δικαιοσύνη, ενώ για το σαθρό πολιτικό μας σύστημα την ευθύνη έχουμε εμείς!. Αν δεν αντιμετωπιστούν από τη Δικαιοσύνη οι υποκλοπές, που ξεφουρνίζει εκτός του χώρου των δικαστηρίων κάθε «εθνοσωτήρας» αυτού του τόπου, τότε οι τελευταίες μπορεί να γίνουν οι κυρίαρχοι ρυθμιστές του πολιτικού μας συστήματος.

Από την άλλη, όταν οι υποκλοπές χρησιμοποιούνται από οργανώσεις τύπου «Χρυσής Αυγής» για να προκληθεί πολιτική κρίση, τότε εύλογα μπορεί να απειληθεί η Δημοκρατία!.

Όταν όμως στα μάτια της κοινωνίας τίθενται υπό αμφισβήτηση οι θεσμοί της χώρας, συμπεριλαμβανομένης και της δικαστικής εξουσίας, τότε πώς μπορεί να προστατευθεί μια δημοκρατία, που λειτουργεί στο πλαίσιο ενός φαύλου πολιτικού συστήματος;

Ως προς το πολιτικό μας σύστημα, που σαπίζει με ταχείς ρυθμούς, εδώ επισημαίνονται τα εξής: Πληθώρα χειρισμών της πρόσφατης περιόδου δείχνουν ότι ζέχνει, αφήνοντας πολλά αναπάντητα ερωτήματα και θρέφοντας από την άλλη παρασιτικά φαινόμενα στη χώρα.

Η διαδικασία πώλησης λόγου χάρη των Μεταλλείων Χρυσού της Χαλκιδικής –μια  πράξη που θα μπορούσε να θεωρηθεί η κλοπή του αιώνα– «κουκουλώθηκε» με αριστουργηματικό τρόπο, καθώς καλύφθηκε πίσω από τα οικολογικά προβλήματα που προτάθηκαν. Επίσης, οι χρονοβόρες επιλογές με σκοπό την πώληση του ΟΠΑΠ και του «Ελληνικό» κ.ά,  που οδήγησαν στην απαξίωση τους, προκάλεσαν άλλες απορίες.

Αναφορικά με τις προαναφερθείσες πωλήσεις-«φιλέτα», που δε μειώνουν το χρέος της χώρας, ο νομπελίστας Ζ. Στίγκλιτζ δέκα χρόνια πριν περίπου υποστήριζε ότι: «Οι εθνικοί ηγέτες πανευτυχείς ξεπουλούν τις εταιρίες παροχής ηλεκτρικού ρεύματος και ύδατος…θα μπορούσες να δεις πώς ανοίγουν τα μάτια τους, με την προσδοκία της μίζας του 10%, που θα καταβληθεί σε λογαριασμό τους σε μια τράπεζα της Ελβετίας», απλά και μόνο γιατί οδήγησαν στην απαξίωση της εθνικής περιουσίας ή ακριβέστερα όπως χαρακτηριστικά σημειώνει, «επειδή ξύρισαν κάτι δις από την τιμή πώλησης εθνικών περιουσιακών στοιχειών..», (Βλ.http://www.gregpalast.com/the-globalizer-who-came-in-from-the-cold/).

Σύμφωνα λοιπόν με τα ανωτέρω, πόσο θα μπορούσε να εκτιμηθεί, αν υφίσταται, το ύψος της κατά Στίγκλιτζ μίζας του 10%, που οφείλεται στην καθ’ όλα νόμιμη πώληση των Μεταλλείων του Χρυσού ή του «Ελληνικό»;      

Μήπως κάποιοι λοιπόν που πλουτίζουν, κατά τα προαναφερθέντα, μέσω της πώλησης κοψοχρονιάς της εθνικής περιουσίας ερμηνεύουν, εκτός των άλλων, και την άνοδο του νεοναζισμού στη χώρα;

O νεοναζισμός όμως δε σβήνει είτε με λεονταρισμούς είτε με τις φυλακίσεις των μισάνθρωπων αρχηγών του. Μόνο αν γίνει μια επανάσταση στην καθημερινή μας ζωή, τότε θα βρεθούν στο πυρ το εξώτερον όλα αυτά τα κακέκτυπα του Χίτλερ. Μόνο έτσι επίσης, θα διαλυθεί ο ιστός της αράχνης, που στήθηκε περίτεχνα, παγιδεύοντας κύριες πτυχές του πολιτικού μας συστήματος.

• Όσο όμως μας κυβερνούν πολιτικοί που με τη γλωσσολαγνεία τους προσβάλουν τη νοημοσύνη μας, (Βλ. τους πρωταγωνιστές της λίστας Λαγκάρντ),
• Όσο κυκλοφορούν ελεύθεροι διεφθαρμένοι  πρωθυπουργοί, αρχηγοί επίτιμοι ή μη, υπουργοί, βουλευτές, που προστατεύονται από τα Άρθρα 60-62 και 86 του Συντάγματος περί βουλευτικής ασυλίας και ευθύνης των υπουργών, όπως από το διάτρητο σύστημα του «πόθεν έσχες», που επιτρέπει πεθερούς, πεθερές και φίλους να δικαιολογούν τον πλουτισμό των αιρετών αρχόντων μας,
• Όσο οι πολιτικές φαμίλιες λυμαίνονται τον τόπο, ενισχύοντας το υφιστάμενο καθεστώς της διαφθοράς, (Βλ. Siemens),
• Όσο η απραξία της κυβέρνησης για τα αυτονόητα, ενισχύει την άποψη περί επαίσχυντης διαπλοκής του πολιτικού και οικονομικού κόσμου, (Βλ. λαθρεμπόριο καυσίμων),
• Όσο νόμοι και οι θιασώτες τους, υποστηρίζουν την άποψη ότι κάθε νόμιμο είναι και ηθικό, (βλ επένδυση χρυσού στη Χαλκιδική).  
• Όσο μέρος της οικονομικής ζωής της χώρας μετατρέπεται σε παραμάγαζο των βαρόνων της πολιτικής, (Βλ. ΔΕΚΟ),
• Όσο το κράτος Δικαίου παραμένει ένας ανεκπλήρωτος στόχος, 

τόσο ο φασισμός θα βρίσκει πρόσφορο έδαφος, ενώ κάθε πραγματική υποκλοπή, αν και έγκλημα που πρέπει να τιμωρείται,  θα επιβεβαιώνει το σαθρό πολιτικό μας σύστημα. Από την άλλη πλανώνται πλάνη οικτρά όσοι πολιτικοί –μέρος του συστήματος που περιγράφηκε– εφευρίσκουν πρακτικές ικανές, κατά την άποψή τους, να απομονώσουν το τέρας που οι ίδιοι εξέθρεψαν!

Το αυγό του φιδιού είναι πάρα πολύ σκληρό και δεν σπάει με πομπώδεις πολιτικούς χαρακτηρισμούς, αφορισμούς και μέτρα καταστολής.    

Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο: Μια «παιδική χαρά» που ψάχνει νέους ρόλους;

Του Δημήτρη Μάρδα

Καθηγητή Τμήματος Οικονομικών Επιστημών του ΑΠΘ

To Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο (ΕΚ) άρχισε να παίζει σταδιακά σημαίνοντα ρόλο στη διαδικασία λήψης αποφάσεων από το 1987, με την «Ενιαία Ευρωπαϊκή Πράξη». Η θέση του στο θέμα αυτό, ενδυναμώθηκε στη «Συνθήκη του Μάαστριχτ» του 1993 και με όλες τις μεταγενέστερες Συνθήκες, που οδήγησαν τελικά στη «Συνθήκη της Λισσαβόνας» (2008).⁽¹⁾

Παλαιότερα το ΕΚ κοινοποιούσε απλά στο Συμβούλιο των Υπουργών τις απόψεις του στο πλαίσιο μιας διαδικασίας γνωμοδότησης, κι εκείνο τις έγραφε είτε στα… παλιά του υποδήματα είτε τις συζητούσε στους διαδρόμους πίνοντας καφέ!.

Η διαδικασία όμως της συναπόφασης ΕΚ – Συμβουλίου, που έχει υιοθετηθεί εδώ και είκοσι πέντε σχεδόν χρόνια για ένα μεγάλο σύνολο πολιτικών, αφορώντας κατά κύριο λόγο στην Οικονομική και Νομισματική Ένωση της ΕΕ, άλλαξε τον ρόλο του.

Αν δε συμφωνήσει λοιπόν το Συμβούλιο των Υπουργών με το ΕΚ εκεί όπου προβλέπεται, τότε δεν υπάρχει αποτέλεσμα. Ως εκ τούτου το ΕΚ, έχει πάψει να παίζει το ρόλο της «παιδικής χαράς», κάτι όμως που δεν έγινε μάλλον αντιληπτό ακόμη και από πολλούς Ευρωβουλευτές όλων των αποχρώσεων.

Δε μηδενίζουμε βέβαια το έως σήμερα έργο του ΕΚ, αλλά διαπιστώνεται ότι σε κάποια θέματα αιχμής είναι κατώτερο των περιστάσεων! Το ακόλουθο επίμαχο θέμα αποδεικνύει τα ανωτέρω.         

Ειδικότερα, όλοι θεωρούσαμε την προστασία των καταθέσεων έως τις 100 χιλιάδες ευρώ ως δεδομένη, (Βλ. Οδηγία 1994/19 και οι προεκτάσεις της).

 Η κρίση όμως στην Κύπρο οδήγησε στην αμφισβήτηση αυτής της αρχής, γεγονός που οδήγησε το 2013 στην έναρξη των διαδικασιών για μια νέα νομοθετική ρύθμιση, στο πλαίσιο της ΕΕ. Η τελευταία προβλέπει, εκτός των άλλων, το εξής: «Κούρεμα» των καταθέσεων άνω των 100 χιλιάδων ευρώ των πολιτών, στο κράτος εκείνο της ΕΕ, όπου οι τράπεζές του αντιμετωπίζουν προβλήματα.

Σε αυτό συμφώνησε και το ΕΚ (βλ. σχετική πολιτική απόφαση της 17/12/2013, όπως και απόφαση Συμβουλίου Ecofin της 18/2/2014, στο: http://www.capital.gr/NewsTheme.asp?id=1960839).

Υπήρχαν όμως και άλλες λύσεις με μια πιο ευρωπαϊκή διάσταση, που βασίζονται στη συλλογική ευθύνη που έχει επιβληθεί στην ΕΕ, λόγω της νομισματικής και δημοσιονομικής πολιτικής που προωθείται από τη «Συνθήκη του Μάαστριχτ», τα Σύμφωνα Σταθερότητας του 1996 και 2005, τα έξι νομοθετήματα της ΕΕ του 2011 περί «υπερβολικών μακροοικονομικών ανισορροπιών και ελλειμμάτων», την εκκολαπτόμενη Τραπεζική Ένωση κ.ά.

Έχοντας υπόψη τους περιορισμούς στις εθνικές πολιτικές που εισήγαγαν όλα τα ανωτέρω, η ερώτηση που εύλογα προκύπτει στο πλαίσιο της προαναφερθείσας συλλογικής ευθύνης είναι η εξής: Γιατί να μη διαχέονται οι επιπτώσεις της κρίσης, που αντιμετωπίζει μια περιοχή της Ένωσης, σε όλα τα μέλη της και γιατί να περιορίζονται μόνο στο όποιο «κακό» κράτος-μέλος της;

Στο πλαίσιο μιας ευρωπαϊκής προσέγγισης λοιπόν, η νέα ρύθμιση, θα μπορούσε να υιοθετήσει μια σειρά μέτρων όπως π.χ. έναν από κοινού φόρο σε όλες τις καταθέσεις των κρατών-μελών.

 Το σκεπτικό αυτό, σε μια πρώτη του ανάγνωση, εύλογα μπορεί να προκαλέσει κάποιες αντιδράσεις. Κινείται όμως στην ίδια λογική του φόρου Tobin, ενός φόρου που θα αφορούσε –αν εφαρμοζόταν– στις παγκόσμιες χρηματιστηριακές συναλλαγές. Τα έσοδα από τις εν λόγω συναλλαγές, θα κάλυπταν βασικές ανάγκες των φτωχών χωρών. Κατά την εξεταζόμενη πρόταση, οι επιπτώσεις της φτώχειας (τοπικό φαινόμενο) θα διαχέονταν λοιπόν σε όλο την πλανήτη.

Θα μπορούσε λοιπόν να δημιουργηθεί ένα Ταμείο, που θα συγκέντρωνε τους Ευρωπαϊκούς φόρους Tobin (φόρους επί όλων των καταθέσεων στην ΕΕ ή στην Ευρωζώνη μόνο), οι οποίοι ακολούθως θα κατευθύνονταν στις προβληματικές τράπεζες των κράτων-μελών σε κρίση.

Έτσι, κατά την πρόταση μας, οι επιπτώσεις της έλλειψης ρευστότητας σε μια περιοχή της Ένωσης (τοπικό φαινόμενο), θα έπρεπε να διαχέονται στο σύνολο της ΕΕ ή της Ευρωζώνης, κάτι που το επιτρέπει – αν όχι το επιβάλλει– αυτή η ίδια η Συνθήκη της Λισσαβόνας, μέσω της αλληλεγγύης που προτάσσει.

Στην ανατροπή της λογικής, που τελικά υιοθετήθηκε, καίριο ρόλο μπορούσε  να παίξει το ΕΚ, προτείνοντας μια πιο Ευρωπαϊκή λύση.

Δυστυχώς όμως, το ΕΚ, δεν έπαιξε το ρόλο που του δόθηκε. Έτσι, αρκέστηκε σε κάποιες χλιαρές αλλαγές στα όσα προτάθηκαν από την Επιτροπή προς ψήφιση, μη αλλάζοντας λοιπόν τη φιλοσοφία του νομοθετήματος.

Συνέπεια των όσων αποφασίσθηκαν είναι το ακόλουθο: Με την εφαρμογή των όσων προβλέπονται από τη συμφωνία ΕΚ-Συμβουλίου περί «κουρέματος» των καταθέσεων μόνο των προβληματικών τραπεζών μιας περιοχής (κράτους) της ΕΕ, η απογύμνωση των τραπεζών των κρατών-μελών σε κρίση από τις καταθέσεις πλουσίων πολιτών είναι δεδομένη. Όλα λοιπόν λειτουργούν υπέρ των πλουσίων κρατών –μελών με τη συγκατάθεση του ΕΚ!!!

_________________

(1)     Βλ. αναλυτικότερα, Δ. Μάρδας, «Από την ΕΟΚ στην ΕΕ», (Θεσσαλονίκη: Εκδόσεις Ζυγός, 2013, Γ΄ έκδοση)