Κυριακή 28 Δεκεμβρίου 2014

Θεσμοί Δημοκρατίας…

Η σύγχρονη Δημοκρατία είναι το αποτέλεσμα συνεχούς βελτίωσης, με βάση το ισχύον περιβάλλον, της δημοκρατικοποίησης του αντιπροσωπευτικού συστήματος, μέσω μιας βαθύτερης συμμετοχής του λαού στα πολιτικά δρώμενα. Ειδικότερα, στη σύγχρονη Δημοκρατία, έχουμε όχι αντιπροσώπους αλλά «εκπροσώπους» του λαού, δηλαδή εκπροσώπους που μέσω του θεσμού των πολιτικών παρατάξεων  μεταφέρουν τη θέληση του λαού. Ακόμα, ισχύει η αρχή της ταυτότητας, αφού η πηγή κι η άσκηση της εξουσίας συγκεντρώνονται στο πρόσωπο του λαού.

Τα βασικά σκέλη της σύγχρονης Δημοκρατίας είναι δύο, καθιερώνοντας την έτσι ως μεικτή Δημοκρατία. Το ένα σκέλος είναι οι πολιτικές παρατάξεις και το άλλο οι θεσμοί άμεσης δημοκρατίας. Οι θεσμοί άμεσης δημοκρατίας εκφράζουν τη βαθύτερη ανάγκη του λαού για άμεση άσκηση και συμμετοχή στην εξουσία καθώς και για άμεση λήψη αποφάσεων. Όσο περισσότερους θεσμούς άμεσης δημοκρατίας καθιερώνει ένα Σύνταγμα τόσο πιο κοντά είναι σε αυτή. Αντίθετα, όταν δεν προβλέπονται θεσμοί άμεσης συμμετοχής του λαού στην εξουσία, τότε το πολιτικό σύστημα βρίσκεται πιο κοντά στο αντιπροσωπευτικό σύστημα. Θεσμοί άμεσης δημοκρατίας είναι η νομοθετική πρωτοβουλία πολιτών, το δημοψήφισμα και η ανάκληση αιρετών.

Σύμφωνα με το ελληνικό Σύνταγμα η διεξαγωγή δημοψηφίσματος εξαρτάται αποκλειστικά από την Κυβέρνηση και τη Βουλή δεδομένου ότι προκηρύσσεται,  είτε για κρίσιμα εθνικά θέματα κατόπιν πρότασης της κυβέρνησης και απόφασης τουλάχιστον 151 βουλευτών, είτε για ψηφισθέντα νόμο κατόπιν πρότασης τουλάχιστον 120 βουλευτών και απόφασης τουλάχιστον 180 βουλευτών: Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας προκηρύσσει με διάταγμα δημοψήφισμα για κρίσιμα εθνικά θέματα, ύστερα από απόφαση της απόλυτης πλειοψηφίας του όλου αριθμού των βουλευτών, που λαμβάνεται με πρόταση του Υπουργικού Συμβουλίου. Δημοψήφισμα προκηρύσσεται από τον Πρόεδρο της δημοκρατίας με διάταγμα και για ψηφισμένα νομοσχέδια που ρυθμίζουν σοβαρό κοινωνικό ζήτημα, εκτός από τα δημοσιονομικά, εφόσον αυτό αποφασιστεί από τα τρία πέμπτα του συνόλου των βουλευτών ύστερα από πρόταση των δύο πέμπτων του συνόλου…” (άρ.44 παρ.2 Σ). 

Ιστορικά, εφόσον δεν προβλέπεται λαϊκή πρωτοβουλία για διενέργεια δημοψηφίσματος, από τη ψήφιση του Συντάγματος μέχρι σήμερα ουδέποτε η Κυβέρνηση και η Βουλή προκήρυξαν έστω και ένα δημοψήφισμα. Βεβαίως, δεν προβλέπεται δημοψήφισμα, όχι μόνο για αναθεώρηση του Συντάγματος, αλλά ούτε σε επίπεδο Δήμων ή Περιφερειών. Το ελληνικό Σύνταγμα είναι αναχρονιστικό και ενάντια στην άμεση δημοκρατία. Απαιτείται ριζική συνταγματική του μεταρρύθμιση, που θα θεσπίζει τη δυνατότητα δημοψηφίσματος κατόπιν λαϊκής πρωτοβουλίας, τόσο για την ψήφιση ή την κατάργηση νόμου,  ή την ανάκληση αξιωματούχου, όσο και για την αναθεώρηση  ή τη θέσπιση νέου Συντάγματος. Επίσης θα πρέπει να προβλεφθεί η δυνατότητα διενέργειας δημοψηφισμάτων σε επίπεδο δήμου ή περιφέρειας.


Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι στην Ελλάδα σήμερα υπάρχει ανάγκη εκσυγχρονισμού, τόσο του πολιτικού συστήματος, όσο και σημαντικών κρατικών δομών - εξουσιών. Η κρίση αντιπροσώπευσης του πολιτικού συστήματος καταδεικνύει την ανάγκη της θέσπισης θεσμών άμεσης δημοκρατίας. Η συνταγματική αναθεώρηση θα μπορούσε να συμβάλει προς την κατεύθυνση αυτή, υπό προϋποθέσεις. 

ΠΙΝΑΚΟΘΗΚΗ ΗΛΙΘΙΩΝ

του Ευάγγελου  Ραφτόπουλου
Ασφαλώς λίγοι άνθρωποι πίστευαν ότι οι απαρτίζοντες την Βουλή βουλευτές διακρίνονταν για την ευφυΐα τους, την σύνεση και τον ορθολογισμό τους.
Από αυτό όμως το σημείο μέχρι του ρεσιτάλ βλακείας, τον συναγωνισμό σε ενέργειες ηλίθιες, την ακροβασία μεταξύ μύθου και πραγματικότητας, την αναίρεση σε ελάχιστο χρόνο των ήδη λεχθέντων, η απόσταση είναι τεράστια, τα ερωτήματα πολλά, οι απορίες μεγάλες, η αποδοκιμασία έντονη.
Δύο εγκέφαλοι για να συνεννοηθούν πρέπει να είναι η και οι δύο πλήρεις η και οι δύο κενοί, κατά τον κοινωνιολόγο Λεμπέση, με την δεύτερη εκδοχή να βρίσκει εφαρμογή τις τελευταίες ημέρες , όπου ο πολίτης   αμφιταλαντεύεται αν πρέπει να κλάψει η να γελάσει με τα καμώματα των εκπροσώπων του στη βουλή , να καταθλίβει ακόμη περισσότερο, να εγκαταλείψει τη χώρα η να σφυρίζει αδιάφορα.
Με την εκλογή προέδρου της Δημοκρατίας εν όψει, οι εκβιασμοί είναι στην ημερήσια διάταξη, οι τηλεφωνικές υποκλοπές δεδομένες, τα ποσά του υποτιθέμενου χρηματισμού αμύθητα και η σωτηρία της χώρας αναμένει, όπως και τα εκατομμύρια των πολιτών.
Θα ήταν χρήσιμο να μαθαίναμε τι διαμείβεται στα επιτελεία των κομμάτων, στις συσκέψεις των πολιτικών αρχηγών, στα συνέδρια, στα συμπόσια, στα γεύματα εργασίας.

Επίσης θα έπρεπε να ήταν υποχρεωτικό το τεστ ευφυίας στους υποψήφιους μεσσίες, ώστε να απαλλαγούμε δια παντός από βλακωδέστερους των βλακών.-

Παρασκευή 26 Δεκεμβρίου 2014

ΕΙΣ ΤΟΠΟΝ ΑΤΟΠΟΝ, ΕΙΣ ΧΡΟΝΟΝ ΑΧΡΟΝΟΝ

του Ευάγγελου Ραφτόπουλου
            Αν και τα περισσότερα από τα ανθρώπινα όντα πλάθονται και προσαρμόζονται στα πρότυπα και στη κατ εικόνα και ομοίωση των ηγετών του έθνους, οικονομικών, πολιτικών, θρησκευτικών, είναι  προφανές ότι  κάποια από αυτά περιθωριοποιούνται  , είτε από ιδιορρυθμία, είτε από ιδεολογία, είτε από παράδοση σε κάποιες-έστω και απαρχαιωμένες- αρχές και αξίες που τα καθηλώνουν σε στερεότυπα ακλόνητα και ζημιογόνα για την ίδια την ύπαρξή τους.
            Είναι αλήθεια ότι η προσαρμογή στα καινούργια δεδομένα που αναπόφευκτα σημειώνονται, αυξάνει τη μακροζωία, εντάσσει τα άτομα σε ένα ασφαλές περιβάλλον, απλοποιεί τις ανάγκες και ικανοποιεί τις επιθυμίες, αντίθετα η έλλειψή της εξαφανίζει, δυσχεραίνει, περιπλέκει τα πράγματα, δημιουργεί αδιέξοδα.
            Οι άνθρωποι αυτοί αποστασιοποιούνται από τον πιθηκισμό των υπολοίπων που δίκην ερασιτεχνών διπλωματών συναινούν, συμφωνούν, αποποιούνται της προηγούμενης σκέψης και άποψής τους και έρποντας  υιοθετούν τις νέες εντολές των αρχόντων, ποδηγετούνται αμέσως, μετατρεπόμενοι σε φερέφωνα της εξουσίας, πολλές δε φορές μεταβάλλονται σε βασιλικότερους των βασιλέων.
            Και οι διαφορετικοί, οι απροσάρμοστοι, οι εξαιρέσεις αυτοαποβάλλονται, αυτοεξορίζονται σε μία απέραντη μοναξιά, σε άνυδρο περιβάλλον, σε μονοπάτι δύσβατο και αδιέξοδο, με μοναδικά όπλα τη χαλύβδωση του εαυτού τους, τη σφυρηλάτηση του εγώ τους, την έλλειψη υποταγής, την ελευθερία..

            Είναι όμως αρκετή η αυτοεκτίμηση που νοιώθουν για να γλυκάνει τη πορεία τους , είναι δυνατό το άτοπο και άχρονο της ζωής τους να μεταβληθεί σε ισχυρό κίνητρο , σε ουσία στην ανούσια ύπαρξή τους, σε νόημα βαθύ, σε ενδιαφέρον;

Πέμπτη 18 Δεκεμβρίου 2014

Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΟΥ ΤΡΟΜΟΥ (σε επανάληψη!)

Του Δημήτρη Μάρδα
Καθηγητή Τμήματος Οικονομικών Επιστημών του ΑΠΘ

Το χρηματιστήριο γνωρίζει έντονες διακυμάνσεις στο πλαίσιο μιας  πτωτικής πορείας, τα επιτόκια δανεισμού της χώρας «τρελάθηκαν»,  ο διεθνής τύπος βλέπει μια περίοδο ακυβερνησίας, ο τρόμος του της εξόδου της χώρας από το ευρώ (του γνωστού Grexit) αναδύεται εκ νέου και γνωστοί διεθνείς οίκοι αξιολόγησης πυροδοτούν με τις προβλέψεις τους το κλίμα αβεβαιότητας που, κατά τις εκτιμήσεις τους, πρόκειται να έρθει  στη χώρα ενόψει των πιθανών εκλογών και της ενδεχόμενης εναλλαγής της εξουσίας.
Οι ένθερμοι οπαδοί του Grexit υποβαθμίζουν όμως, για πολλοστή φορά, το κόστος μιας τέτοιας επιλογής σε όρους οικονομικούς για την ΕΕ και ιδίως για τα κράτη-μέλη της, τα οποία έχουν δανείσει άμεσα ή έμμεσα 240 δις ευρώ στην χώρα. Επίσης,  δε λαμβάνουν υπόψη τις επιπτώσεις του Grexit σε επίπεδο γεωπολιτικών εξελίξεων. Ο συνδυασμός των δυο αυτών στοιχείων αποτρέπει από σκέψεις περί Grexit, λύσεων λοιπόν που κινούνται περισσότερο στη σφαίρα κερδοσκοπικών κινήσεων παρά πραγματικών  επιλογών.
Αιτία όλων αυτών των (βέβαιων για κάποιους) δεινών  που πρόκειται να γνωρίσει η χώρα, είναι η πιθανή απώλεια των εκλογών από την παρούσα κυβέρνηση ΝΔ-ΠΑΣΟΚ και η άνοδος του ΣΥΡΙΖΑ, όπως και άλλων πολιτικών δυνάμεων.
Ιδιαίτερα βεβιασμένα, πολλοί βουλευτές του κυβερνώντος σχηματισμού, ευθυγραμμιζόμενοι με τις προβλέψεις των διεθνών οίκων αξιολόγησης υπερπροτάσσουν την έλευση του χάους στη χώρα ενόψει των πιθανών εκλογών. Αγνοούν βέβαια ή θέλουν να φαίνεται ότι αγνοούν, το ακόλουθο απλό γεγονός:
Δεν είναι λίγες οι φορές όπου οι γνωστοί και διαβόητοι οίκοι αξιολόγησης έπεσαν έξω στις προβλέψεις τους. Να υπενθυμίσουμε ότι λίγες ημέρες πριν την κατάρρευση των Lehman Brothers στις ΗΠΑ, οι εν λόγω οίκοι τους βαθμολογούσαν με άριστα! Και όμως αυτή καταβαραθρώθηκε προς έκπληξη κάποιων, που δήθεν δε γνώριζαν τι πράγματι συνέβαινε!.
Είναι απόλυτα φυσικό οι εν λόγω οίκοι αξιολόγησης, όπως και μέρος του διεθνούς τύπου να δείχνουν την αντιπάθειά τους σε απόψεις και μέτρα πολιτικής, που θεωρούνται εκτός της κυρίαρχης γραμμής πλεύσης της παγκόσμιας οικονομίας. Από την άλλη βέβαια, οι αντιφατικές θέσεις μελών του ΣΥΡΙΖΑ, που σκιαγραφούν ένα πλαίσιο μη συμπαγούς πολιτικής διακυβέρνησης, εύλογα ενισχύουν απόψεις που υποστηρίζουν την αστάθεια και την αβεβαιότητα ενόψει των πιθανών εκλογών.
Επίσης, δεν πρέπει να αποκλείονται και τα παιγνίδια –όχι απαραίτητα μόνο πολιτικά, αλλά κυρίως οικονομικής υφής– που παίζονται με αφορμή τις «χρυσές» ευκαιρίες που προσφέρουν καταστάσεις εικονικής ή πραγματικής μελλοντικής αστάθειας, ενόψει πιθανών εκλογών. Σε τέτοιες περιπτώσεις, η εσκεμμένη καλλιέργεια των προσδοκιών που επιδιώκεται να προκληθούν, οδηγεί μέσω της χειραγώγησης των χρηματιστηρίων σε πολλά κέρδη. Τα παραδείγματα είναι πάμπολλα σε διεθνές και εθνικό επίπεδο. Να υπενθυμίσουμε βέβαια ότι  η χώρα βιώνει τέτοιες καταστάσεις αστάθειας, αβεβαιότητας και ενίοτε τρόμου, σε κάθε της εκλογική αναμέτρηση από το 2009 και μετά.
Η αναστάτωση στην οικονομία που έχει προκληθεί ενόψει των πιθανών εκλογών, δεν οφείλεται μόνο στην άστατη οικονομική πολιτική του ΣΥΡΙΖΑ, έτσι όπως τουλάχιστον εμφανίζεται μέσω δηλώσεων πρωτοκλασάτων στελεχών του. Πηγή της αναστάτωσης είναι η ίδια η κυβέρνηση. Πράγματι, όταν ο αρχηγός της κυβέρνησης τονίζει με έμφαση προ ημερών ότι δεν πρόκειται να γίνουν πρόωρες εκλογές, τότε πρέπει με τις πράξεις του να αποδεικνύει τα λεγόμενά του.
Και ερωτάται κάθε εχέφρων άνθρωπος το εξής: Η επιλογή του κου Δήμα, ως υποψηφίου προέδρου της Δημοκρατίας συνάδει με την πρόθεση του πρωθυπουργού για μη πρόωρες εκλογές;
Φυσικά και όχι. Η όλη εξέλιξη προκαλεί την εντύπωση ότι ο πρωθυπουργός της χώρας, άλλα σκέπτεται, άλλα εννοεί και άλλα κάνει. Η πρόταξη ενός κομματικού στελέχους μιας μέτριας πολιτικής εμβέλειας, δύσκολα μπορεί να δελεάσει τους βουλευτές εκτός ΝΔ και ΠΑΣΟΚ, που θα μπορούσαν να ψηφίσουν υπέρ αυτού ακόμη και αν το ήθελαν. Από την άλλη, η όψιμη θέση του κου Δήμα ότι προέρχεται από τον χώρο του Κέντρου, δεν προσφέρει την παραμικρή διέξοδο στο πρόβλημα.
 Αντίθετα, κάποια άλλη υποψηφιότητα μιας προσωπικότητας με εμβέλεια και κύρος, εκτός των κομματικών τειχών της ΝΔ, θα μπορούσε να δώσει μια λύση στο πρόβλημα της επίμαχης εκλογής. Αυτό ενισχύεται και από τις πιέσεις που ασκούνται από ΕΕ-ΗΠΑ προς κάθε κατεύθυνση, υπέρ μιας λύσης στον παρόντα χρόνο.
Βέβαια, ας μην αποκλείσουμε και την έσχατη λύση της αντικατάστασης του κου Δήμα από ένα άλλο άτομο, ευρύτερης αποδοχής, κατά την τρίτη ψηφοφορία αναφορικά με την ανάδειξη του προέδρου της Δημοκρατίας.  Αν συμβεί κάτι τέτοιο, τότε θα φανεί ότι τουλάχιστον υπάρχει μια μορφή  συμβατότητας –έστω την ύστατη στιγμή– ανάμεσα στις πράξεις και τις βαθύτερες σκέψεις του πρωθυπουργού.  
Έως τότε όμως, αυτός φέρει πρώτος την ευθύνη για τη δημιουργία του κλίματος αβεβαιότητας που ήδη καλλιεργείται σε εθνικό και διεθνές επίπεδο σε βάρος της χώρας.

      

Δευτέρα 15 Δεκεμβρίου 2014

‘’ΣΥΝΕΝΟΧΗ’’. ΜΙΑ ΙΣΟΒΙΑ , ΑΡΡΗΚΤΗ ΣΧΕΣΗ

                                             Άρθρο   του Ευάγγελου    Ραφτόπουλου
Εν μέσω όλων των δεινών που μαστίζουν την χώρα και τους πολίτες της, αξιοσημείωτες είναι  κάποιες πρωτοφανείς σχέσεις, σχέσεις παράξενες και  μυστήριες, σχέσεις αλληλοεξάρτησης, σχέσεις συμφερόντων που σαν αποτέλεσμα έχουν τη δυστυχία του λαού, τον αποκλεισμό του από πρόσβαση σε ευκαιρίες και θέσεις δημόσιες, την κατακρήμνιση των δικαιωμάτων του, τη μείωση του εισοδήματός του, την απελπισία του.
Οι διακριτές θέσεις, οι συγκεκριμένες ιδεολογικές προσεγγίσεις, η στράτευση των πολιτικών προσώπων σε συγκεκριμένα κόμματα, πέρασε ανεπιστρεπτί  και η διάδοχη κατάσταση όχι μόνο δεν άμβλυνε τις διαφορές που υπήρξαν, δεν κάλυψε τα χάσματα που είχαν δημιουργηθεί, δεν ανέτειλε μία νέα περίοδος συμφιλίωσης και ομόνοιας, αλλά η συνένωση κάποιων αντίθετων πολιτικών προσώπων σχημάτισε    μια νέα υπερδύναμη επιρροής, κατακτητική για τους εμπνευστές της και πλήρη απελπισίας και οργής για τους διοικούμενους.
Όσοι ονειροπόλοι πίστεψαν ότι η συνύπαρξη πολιτικών προσωπικοτήτων, προερχόμενων από διαφορετικούς ιδεολογικούς χώρους, θα ήταν επωφελής για τον λαό, που θα βίωνε τη καθημερινότητά του χωρίς δυσκολίες, θα απολάμβανε την εργασία του χωρίς διακρίσεις και αναξιοκρατία, ότι επί τέλους θα είχε στην εξουσία άξιους ηγέτες, διαψεύσθησαν οικτρά και οι ίδιοι διαπίστωσαν ότι σκοπός της ταύτισης των πολιτικών προσώπων ήταν και είναι η εξυπηρέτηση  των δικών  τους συμφερόντων και φιλοδοξιών και όπως επίσης ότι αυτά  ουδεμία θα έδιναν σημασία στα προβλήματα των συμπολιτών τους, που τα αύξησαν, τα έκαναν δισεπίλυτα και πολλές φορές άλυτα.
Οι σχέσεις αυτές λοιπόν-ένα είδος τραστ συμφερόντων με εξαίρετα ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα – είναι κατά πολύ υπέρτερες των ομοίων με συνάφεια την καταγωγή, την συγγένεια, την σχέση διοικητή και διοικούμενου, την ιδεολογία.
Οι σχέσεις αυτές, απόλυτες και ισόβιες, υποκρύπτουσες ενοχές, με διττό  στόχο, ωφελιμιστικό για τους δημιουργούς τους και καταστροφικό για όλους τους άλλους , σχέσεις ανομολόγητες,άρρηκτες,σχέσεις καθόλου πνευματικές και ψυχικές, είναι αδύνατο να διαρραγούν, να αποκαλυφθούν.

Και η καταστροφή της χώρας είναι δεδομένη, όταν οι σχέσεις αυτές ενώνουν κορυφαίους πολιτικούς της χώρας.-

Δευτέρα 8 Δεκεμβρίου 2014

Κρατικός προϋπολογισμός 2015: 316 χρόνια μοναξιάς και ημέρες του 2009;

Του Δημήτρη Μάρδα
Καθηγητή Τμήματος Οικονομικών Επιστημών του ΑΠΘ

Οι προοπτικές της Ελληνικής οικονομίας φαντάζουν ως οι καλύτερες της τελευταίας επταετίας, σύμφωνα με τον προϋπολογισμό του 2015, που ετοιμάζεται να ψηφιστεί στο άμεσο μέλλον.
Ως προς την οικονομία, με προβλεπόμενη αύξηση της συνολικής παραγωγής (του ΑΕΠ) κατά 2,9% του χρόνου σε σχέση με φέτος, με αύξηση  των ιδιωτικών επενδύσεων κατά 11,7%, με μείωση της ανεργίας κατά δυο σχεδόν ποσοστιαίες μονάδες, με ένα εντυπωσιακό πρωτογενές πλεόνασμα που στην ουσία καλύπτει τις αποπληρωμές των τόκων των 5,9 περίπου δις ευρώ και με σχεδόν ισοσκελισμένο τον κρατικό προϋπολογισμό, το πολιτικό κλίμα στους κόλπους της συγκυβέρνησης έπρεπε να ήταν το καλύτερο της τελευταίας περιόδου!.
Αντί αυτού, παραμονές ψήφισης του κρατικού προϋπολογισμού, τέθηκε το ζήτημα της ψήφου εμπιστοσύνης και ακούστηκαν απόψεις από βουλευτές της συγκυβέρνησης για μια κυβέρνηση «ειδικού σκοπού».
Κυβέρνηση «ειδικού σκοπού»  ή εθνικής σωτηρίας απαιτείται, όταν μια χώρα είναι σε διαδικασία κατάρρευσης. Αν όμως όλα είναι τόσο καλά τακτοποιημένα στον προϋπολογισμό του 2015, τότε τι εξυπηρετούσαν άραγε οι παραπάνω άναρθρες κραυγές που εκδηλώθηκαν στο κυβερνητικό στρατόπεδο, σε μια περίοδο όπου το προσχέδιο του κρατικού προϋπολογισμού έδειχνε ότι τα πάντα έβαιναν καλώς;
Και η γκρίνια δεν κόπασε! Μήπως λοιπόν η εικόνα που δίνεται από τους αριθμούς του 2015 εκφράζει μια εικονική πραγματικότητα, που είναι πολύ μακριά από την οδυνηρή πραγματικότητα της επόμενης χρονιάς; Ή διαφορετικά, μήπως ζούμε ημέρες του 2009;
Αξίζει να φρεσκάρουμε λίγο τη μνήμη μας και να γυρίσουμε στις ίδιες ημέρες του Οκτωβρίου του 2008, όταν λοιπόν ετοιμαζόταν για ψήφιση ο κρατικός προϋπολογισμός του 2009.
Απερίγραπτη ευφορία διέκρινε τον τότε Υπουργό Οικονομικών, που σε άλλη χώρα θα ήταν ίσως στη φυλακή. Αυτή οφειλόταν στις πολύ καλές προβλέψεις για την Ελληνική οικονομία του 2009. Πράγματι, με έλλειμμα κρατικού προϋπολογισμού μόνο 5,2 δις ευρώ και με… εκπληκτικές προοπτικές για το μέλλον, η κυβέρνηση πορευόταν προς τον γκρεμό που η ίδια επιμελώς προετοίμαζε από το 2004 και μετά, αυξάνοντας (και καμαρώνοντας γι’ αυτό!) τις καταναλωτικές δαπάνες κατά 30 δις ευρώ μέσα σε πέντε χρόνια. Αυτό καλείται για τους εμπνευστές της τότε οικονομικής πολιτικής «λιγότερο κράτος»!
Ελάχιστοι όμως έδειχναν εμπιστοσύνη –όπως και σήμερα σύμφωνα με τα όσα βιώνουμε– στα νούμερα του κρατικού προϋπολογισμού που έβλεπαν τότε. Και φυσικά, δε χρειάστηκε πολύς χρόνος για να κατεδαφιστεί ο χάρτινος πύργος, που ο τότε Πρωθυπουργός έκτιζε, ενδεχομένως ερήμην του! 
Ως προς το παλαιό εκείνο ωραίο παρελθόν της τεχνητής αισιοδοξίας, αυτό έσβησε, όταν τον Απρίλιο-Μάιο του 2009 η εκτίμηση για το έλλειμμα άλλαξε άρδην. Έτσι, το μυθικό έλλειμμα των 5,2 δις ευρώ σκαρφάλωσε στο 9,4 δις ευρώ, για να κλείσει στα 30 δις ευρώ (κατά την Ν.Δ.) ή τα 36 δις ευρώ (κατά το ΠΑΣΟΚ).
Βέβαια, σήμερα δεν προβλέπεται ένας εκτροχιασμός της μορφής που περιγράφηκε, καθώς η τρόικα ανάγκασε τις κυβερνήσεις μας να εκλογικευτούν κατά ένα βαθμό, μετά το 2009. Εκτροπές όμως και σημαντικές αποκλίσεις από όσα προβλέπονται, δεν πρέπει εκ των προτέρων να αποκλείονται.
Πράγματι, αγνοούν πολλοί θιασώτες της ακρίβειας των στοιχείων του εν λόγω προϋπολογισμού το ακόλουθο.: Η φοροδοτική ικανότητα των Ελλήνων βρίσκεται στο χειρότερο σημείο της πρόσφατης εξαετίας. Ενδεικτικά σημειώνεται το εξής. Κλήθηκαν οι πολίτες της χώρας στα τέλη του 2013 να πληρώσουν σε λίγους μήνες, τρεις φόρους για τα ακίνητα (ΦΑΠ), εξέλιξη που εξάντλησε ακόμη περισσότερο τις οικονομικές τους αντοχές και δυνατότητες.
Πολλοί έχουν ρυθμίσει τις οφειλές αυτές (κάθε μια από τις τρεις) σε 10 δόσεις, μέσω τραπεζών. Κάποιοι συμφωνήσαν με διάφορες τράπεζες, να ρυθμίσουν σε 5-10 δόσεις μόνο την πρώτη δόση του ΦΑΠ! Αν κάποιος αγνοεί ή υποβαθμίζει τις παραπάνω πραγματικές εξελίξεις, εύλογα κινδυνεύει να κάνει λάθος στις ασκήσεις επί χάρτου του κρατικού προϋπολογισμού.
Αν δεν πληρωθεί ο ΕΝΦΙΑ από μέρος των φορολογουμένων, τότε η εξέλιξη αυτή θα επηρεάσει δυσμενώς το πρωτογενές πλεόνασμα του κρατικού προϋπολογισμού.  Αν συμβεί όμως κάτι τέτοιο –που είναι πιθανό– τότε θα χρειαστούμε δάνειο για να ξεπληρώσουμε και τμήμα των τόκων του 2015.
Αυτό θα μπορούσε να ερμηνεύσει μέρος των επιφυλάξεων της τρόικας για τις δανειακές ανάγκες της Ελληνικής οικονομίας.
Μήπως λοιπόν σήμερα,  δεν πείθει το πρωτοφανές πρωτογενές πλεόνασμα του 2015 και ότι άλλο προβλέπει η εισήγηση του Υπουργού Οικονομικών για τον κρατικό προϋπολογισμό του 2015; Μήπως ζούμε λοιπόν ημέρες του Οκτωβρίου του 2008 σε ένα άλλο επίπεδο φυσικά;
Ως προς το δημόσιο χρέος, ο κρατικός προϋπολογισμός του 2015 προβλέπει μείωσή του κατά ένα περίπου δις ευρώ. Η ίδια εκτίμηση, για μείωση ενός δις ευρώ,  υπήρχε και πέρυσι σε σχέση με το 2013. Έχοντας υπόψη τις παραπάνω και εξελίξεις (μείωση του χρέους κατά ένα δις κάθε έτος) και δεδομένου ότι τα χρέος μας θα είναι της τάξης των 316,9 δις ευρώ το 2015, τότε εύλογα θα μπορούσαμε να κάνουμε την ακόλουθη υπόθεση μεταξύ αστείου και σοβαρού:
Θα χρειαστούμε τουλάχιστον… 316 χρόνια για να αποπληρώσουμε το δημόσιο χρέος μας, αν όλα πάνε καλά!   


Δευτέρα 1 Δεκεμβρίου 2014

Ελλείμματα εμπιστοσύνης…

Ίσως ένα από τα πιο σοβαρά θέματα τα οποία απασχολούν παγκοσμίως όλες σχεδόν τις  κοινωνίες είναι η ανασφάλεια την οποία όλο και περισσότεροι άνθρωποι βιώνουν από τις καθημερινές εξελίξεις και η οποία προκύπτει από τα «ελλείμματα εμπιστοσύνης»  στις συγκεκριμένες κοινωνίες και οικονομίες. Τα προβλήματα αυτά προφανώς και δεν είναι του ιδίου μεγέθους σε όλη την υφήλιο. Διαφέρουν ουσιαστικά σε έκταση και σε ουσία, αυτό δε αντικατοπτρίζεται στα κοινωνικά και οικονομικά αποτελέσματα των οικονομιών στις χώρες αυτές με αντίκτυπο σαφώς στην κοινωνική συνοχή και στην πολιτική τους σταθερότητα.

Σύμφωνα με δημοσκοπικό «εύρημα» της Στατιστικής Αρχής, το 45% των Ελλήνων πολιτών δεν εμπιστεύεται καθόλου το πολιτικό σύστημα. Οι πολίτες σαφώς υπονοούν όλο το φάσμα των πολιτικών δυνάμεων της χώρας, πρωτίστως όμως αναφέρονται και στις δύο ουσιαστικά αντιπροσωπευτικές πολιτικές παρατάξεις εξουσίας, σαφώς της Κυβέρνησης αλλά και της Αντιπολίτευσης. Παράλληλα το 58,3% των πολιτών θεωρεί επιζήμιες, για την οικονομία κυρίως, τις πρόωρες εθνικές εκλογές  ενισχύοντας την αντίληψη ότι ο λαός αντιλαμβάνεται πλήρως τα όποια πολιτικά παιχνίδια ισχύος και εξουσίας διαδραματίζονται σήμερα.
Η  έξοδος της ελληνικής οικονομίας από το «μνημόνιο», αντιμετωπίζει κυρίως το σκόπελο της διαφωνίας για το δημοσιονομικό κενό στα επόμενα χρόνια. Η Τρόικα ισχυρίζεται ότι θα ανέλθει στα 2,5 δισ. ευρώ και ζητά πρόσθετα μέτρα κάλυψής του, διότι δεν εμπιστεύεται την εκδοχή της Κυβέρνησης. Ουσιαστικά ζητά νέα συμφωνία με μακροοικονομικούς και δημοσιονομικούς στόχους και διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις σε συνδυασμό με  μηχανισμό επιτήρησης, ο οποίος  θα διασφαλίζει την υλοποίηση όσων θα έχουν συμφωνηθεί, ώστε η οποιαδήποτε μελλοντική Κυβέρνηση, να μη δύναται να προχωρήσει σε καμιά παροχή.
Οι αγορές παράλληλα είναι δύσπιστες απέναντι στην Ελλάδα, δεν μας εμπιστεύονται τόσο στη διατήρηση των πλεονασμάτων, όσο και στην επάρκεια της διακυβέρνησης, αλλά και τη σταθερότητα του σημερινού σχήματός της. Επίσης η δυσπιστία τους σαφώς εντείνεται και από το γεγονός ότι η  Αξιωματική Αντιπολίτευση, δεν κατόρθωσε με το πρόγραμμα και τις επαφές της να τις καθησυχάσει.  Αυτό αντανακλάται, με την άνοδο των επιτοκίων του 10ετούς ομολόγου από χαμηλότερα του 6% στη ζώνη του 6,5%, μόλις άρχισαν οι δηλώσεις «εθνικής ανεξαρτησίας» και οι «προβλέψεις» περί της επικείμενης εξόδου στις Αγορές.
Η κύρια βάση της δυσπιστίας των «έξω» είναι ακριβώς η ίδια η οποία διακατέχει όλους τους «σκεπτόμενους»  Έλληνες πολίτες. Η ελληνική κοινωνία δυσπιστεί γιατί δε βλέπει ένα σχέδιο τα οποίο να οδηγεί ξανά στο δρόμο της ανάπτυξης. Και οι επενδυτές, κατά κανόνα αποφεύγουν να αναλάβουν οποιοδήποτε ρίσκο. Το χειρότερο όμως είναι ότι η ελληνική κοινωνία γίνεται όλο και περισσότερο δύσπιστη ως προς τις δικές της πολιτικοοικονομικές δυνάμεις. Αυτό όμως δεν διορθώνεται με πολιτικές διαδικασίες και τεχνάσματα τα οποία τείνουν να διευρύνουν το έλλειμμα εμπιστοσύνης και καλλιεργούν κλίμα πόλωσης.

 Σε μια τόσο κρίσιμη χρονική περίοδο για τη χώρα, με ένα ασταθές παγκόσμιο περιβάλλον, απαιτείται πνεύμα εθνικής συνεννόησης και ψυχραιμία περισσότερο από ποτέ, ώστε οι θυσίες του ελληνικού λαού  μέχρι σήμερα να αποκτήσουν νόημα και να ανακτήσουν τη χαμένη μας εμπιστοσύνη στους θεσμούς, αλλά και στον ίδιο μας τον εαυτό.